EN TR

Röportaj

122 adetlik Sahil Güvenlik Kontrol Botu projesinde ilk prototip botun denize indirilmesi 2020 Yılı Sonuna Planlandı

Ares Tersanesi Genel Müdürü Utku ALANÇ: " İlk Prototip`in tesliminin ardından her iki ayda bir 6 botun Sahil Güvenlik Komutanlığı ve Emniyet Genel Müdürlüğüne teslimine beş yıl süreyle devam edilecek."

Issue 100

Defence Turkey: İlk olarak 2019 son çeyreği içinde Çin’de Wuhan kentinde görülen ve kısa sürede Çin dışına taşınarak 4 Mayıs 2020 itibarıyla 180’i aşkın ülkede 3.598.324 vaka/hasta ve 251.832 ölüme yol açan Yeni Koronavirüs (COVID-19) salgını günlük hayatımızı olduğu kadar savunma ve havacılık dünyasını da çok derinden etkilemiştir. ARES Tersanesi’nin COVID-19 salgını ile ilgili yaptığı çalışmalar, alınan önlemler ve devam eden uygulamalar hakkında kısa bir değerlendirmenizi alarak söyleşimize başlayabilir miyiz? 

Utku ALANÇ: Çin’de görülmeye başlanan virüsün dünyaya yayılmaya başlamasıyla, henüz Dünya Sağlık Örgütü resmen salgın etmeden önce, Şubat 2020 ayı içinde yönetim kurulumuzca konu gündeme getirildi. Bu doğrultuda krizin ülkemize gelmesinden önce şirketimizde birtakım önlemler paketi sırasıyla planlamaya alınmıştı. Halihazırda da planlı önlemlerimiz yürürlüktedir. 

Şöyle ki, ilk aşamada Şubat 2020 ayından itibaren planlı birçok yurt dışı seyahatimizi erteleme kararı aldık. Yurt dışından gelen ziyaretçi taleplerini nazikçe erteleme yönünde teklifler sunduk. Bunlara paralel olarak tersanemiz dahilinde bir üst yönetim temsilcisi, bir üretim temsilcisi, işyeri hekimimiz ve iş güvenliği uzmanımızdan oluşan bir ekip teşkil ederek bir COVID-19 Acil Eylem Planı hazırladık. Tüm personelimize alınan tedbir ve kararları eş zamanlı olarak bildirdik. İlk aşamada derhal 65 yaş üstü ve herhangi bir kronik rahatsızlığı bulunan tüm personelimizi idari izne çıkardık ve evlerinde karantinada kalmaları tavsiyesinde bulunduk. Öte yandan bu acil eylem planında, personel ve tesis hijyeninden, çalışma ve mola saatlerine, personel servislerinin kullanımına, yemek servislerindeki ve yemekhane oturma düzenindeki değişikliklere, kişisel koruyucu ve dezenfektan temini/kullanımına, tersane giriş/çıkış kurallarına, yurt dışından dönen personele uygulanacak tedbirlere, toplantı ve birlikte çalışma metotlarının yeniden düzenlenmesine kadar yüze yakın risk faktörlerine göre derecelendirilmiş önlem maddesi bulunuyor. 

Defence Turkey: COVID-19 salgını birçok alanda olduğu gibi ihracat alanında da olumsuz etkilere yol açtı ve ticaret büyük darbe aldı. Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) verilerine göre Türk Savunma ve Havacılık Sanayi ihracatında Mart ayında önceki yıla kıyasla %49,8 oranında, Nisan ayında ise %18.5 oranında bir düşüş gerçekleşmiştir. ARES Tersanesi’nin gözünden 2020 ilk çeyreğinin (ciro ve ihracat rakamları açısından) bir değerlendirmesini alabilir miyiz? Önceki yılda gerçekleştirilen rakamlarla kıyasladığımızda karşımıza ne gibi bir tablo çıkmakta? 

Utku ALANÇ: Salgın elbette tüm dünyada ticarette derin yaralar açtı. Tabi henüz 2020 yılının başlarında yayılan ve “cari” piyasalar üzerinde kısa sürede ani ve çok ağır etkiler yaratan salgının benzer negatif etkiyi 2020 yılı ilk çeyreğinde savunma sanayinde, özellikle gemi inşa sektöründe gözlemlemek mümkün değildir. Zira gemi inşa sektöründe ihracatın gerçekleşebilmesi için tedarik süreci, akabinde tasarım, üretim, kabul vb. süreçlerin tamamlanması gerekir ki bu süreçler genellikle yıllarla ifade edilir. Dolayısıyla 2020 yılı ilk çeyreğinde gerçekleşmesi beklenen bir ihracat projesi aslında 2018-2019 yıllarında imza altına alınmıştır. Netice itibariyle, salgının gemi ihracatına etkilerini sözleşme aşamasında bekleyen, askıya alınan veya iptal edilen projelerin netleşmesiyle bir sonraki yılın ilk veya ikinci çeyreğinde somut olarak gözlemleyebiliriz kanaatindeyim. 

Defence Turkey: Bu dönemde ARES Tersanesi’nde işlerin nasıl ilerlediği, çalışma/vardiya düzeninde bir değişiklik yapılıp yapılmadığı ve yeni sözleşme ve kabul/test süreçlerinin nasıl yönetildiği konusunda bize neler söyleyebilirsiniz? 

Utku ALANÇ: Elbette ki çalışma sistemimizde ciddi değişiklikler oldu. Belirttiğim acil eylem planımız kapsamında, tüm toplantı salonlarımızı kullanıma kapattık. Personelimizi telefon ve internet/intranet tabanlı uygulamalarla görüntülü/sesli görüşmeye yönlendirdik. Yurt dışı seyahat ve toplantılarımızı da iptal ettiğimizden müşteri ve proje paydaşlarımızla olan tüm toplantıları sanal ortama taşıdık. Server altyapımızı ileride oluşabilecek bu tür kriz durumlarına uygun şekilde kurmuş olduğumuzdan ilave bir bilgi teknolojileri (IT) önlemi veya yatırımına gereksinim duymadık. Üretimdeki çalışmalarımızda ise özellikle gemi donatım bölümünde çalışan personelimizi korumak adına halen üretimde olan bot ve donatım dairelerinin boyutlarını da göz önüne alarak aynı dairede çoklu işten tekil iş emri bazlı çalışmaya döndük. Dizayn, mühendislik ve idari alanlarda tempomuzda bir değişiklik olmazken üretimde elbette göreceli bir yavaşlama söz konusu oldu. Salgının boyutları maalesef dünya çapında. Dolayısıyla gerek müşteriler tarafında, gerekse diğer proje paydaşlarında uygulanan birtakım önlemler var. İtalya ve İspanya menşeli proje paydaşlarımızda maalesef kriz yönetimi mevcut. Bunun yanında tüm toplantı ve görüşmelerin iptal edilmesi, özellikle gizliliğin ve bilgi güvenliğinin ön plana çıktığı askeri gemi inşa projelerinde uzaktan erişimle bilgi paylaşımı veya internet tabanlı uygulamalar üzerinden toplantıların yürütülmesi mümkün olamayabiliyor. Bu tür faktörler de yürüyen projelerde ertelemelere, müstakbel projelerin görüşmelerinde de aksamalara neden olabiliyor. Öte yandan yürüyen veya gerçekleşmesini beklediğimiz projelerde bir iptal durumu söz konusu değil. Hatta üretimine devam ettiğimiz ARES 85 HERCULES Süratli Devriye Botlarının ikisini daha geçtiğimiz haftalarda denize indirmiş bulunuyoruz. Test ve kabul süreçlerini ise müşteri bulunmaksızın bağımsız klaslama kuruluşlarının yetkili Türkiye temsilciklerinin katılımıyla yapıyoruz. 

Defence Turkey: Sahil Güvenlik Komutanlığı (SGK)’nın Kontrol Botu Projesi kapsamında 105 adet ARES-35 Kontrol Botu’nun tedarikine yönelik sözleşme 17 Şubat 2019 tarihide SSB ile ARES Tersanesi arasında imzalanmıştı. ARES Tersanesi’nin sözleşme takvimini yakalayabilmek için çoklu kalıp tekniğiyle karbon takviyeli kompozit malzemeden inşa edeceği ARES-35 Kontrol Botlarının her birinin inşa ve donatım faaliyetlerini 10 gün içinde tamamlayacağı ifade edilmişti. Projenin mevcut durumu ve 2020 yılı için planlanan teslimatlar hakkında bize neler söyleyebilirsiniz? Bot sayısının 122’ye çıkarılıp ilk teslimatın 2020 yılı ikinci çeyreğinde gerçekleştirileceği ve her iki ayda bir 6 botun teslim edileceği doğru mudur? 

Utku ALANÇ: Kontrol Botu Projesi hacim ve üretim metodolojisi itibariyle bir dünya rekoruna imza atacak. Zira gemi inşada seri üretim tekniklerinin uygulanması pek karşılaşılan bir durum olmadığı gibi, ARES Tersanesinin uygulayacağı üretim modeli de dünyada bir ilk olacak. Teslim takviminin ise başlı başına bir başarı öyküsü olacağına inancımız tam. Sahil Güvenlik Komutanlığımızın 105 adet süratli devriye botu ihtiyacına binaen imzaladığımız sözleşme Emniyet Genel Müdürlüğümüzün 17 botluk ihtiyacının ilave edilmesiyle 122 botluk hacme ulaştı. Teslim takviminde herhangi bir değişiklik mevcut değil. Belirttiğiniz gibi her iki ayda bir 6 bot teslim edeceğiz. Bu da yaklaşık her hafta bir botun donatımının tamamlanması anlamına geliyor. Projede kritik tasarım aşaması tamamlanmak üzere. Malum salgın nedeniyle toplantıların icra edilememesi nedeniyle takvim bir süre donduruldu. Dolayısıyla ilk-prototip botun denize indirilmesi 2020 yılı sonuna planlandı. Fakat prototip botun başarıyla tesliminden itibaren her iki ayda bir 6 botun Sahil Güvenlik K.lığı ve Emniyet Genel Md.lüğüne teslimine beş yıl süreyle devam edilecek. 

Defence Turkey: İhale süreci ve ihalede ipi göğüsleyen taraf olmanızı sağlayan başlıca faktörleri kısaca özetler misiniz? Tercihin fiyat nedeniyle mi yoksa teknolojik üstünlük nedeniyle mi ARES’ten yana yapıldığı konusunda bir değerlendirmenizi alabilir miyiz? 

Utku ALANÇ: Savunma Sanayi Başkanlığımızca yönetilen ihaleler, gerek öncesinde gerek değerlendirme aşamasında, gerekse sözleşme safhasında tüm dünyada örnek teşkil edecek nizama haiz. Yüklenici adayları her yönüyle değerlendirmeye tabi tutuluyor. Elbette ki sunduğumuz teknik çözüm, son kullanıcı ihtiyaçlarını fazlasıyla karşılıyor. Bunun başlıca sebebi performans tekneleri (süratli karakol botları, hücumbotla vb.) alanında ARES’in deneyim ve uzmanlığının dünya standartlarının üzerinde olması. Bununla birlikte, maliyetlerimizi çok iyi biliyor ve iyi yönetiyoruz. Dolayısıyla uzun soluklu projelerin yürütülebilir olabilmesini teminen uygun fiyatlama yapmamızın yanı sıra, tasarım ve üretime olan hakimiyetimiz nedeniyle gereksiz ve aşırı risk fiyatlamalarından kaçınarak, özellikle konu ülkemizin menfaatleri ve milli savunması olduğunda çok makul düzeylerde kalmaya başarabiliyoruz. Öte yandan, başlıca değerlendirme kriterleri arasında yer alan yerlilik ve offset konularında ilave hassasiyet gösteriyoruz. Teklif ettiğimiz platform çözümlerinde azami düzeyde 

yerlilik sağlamaya gayret ediyoruz. Bu da elbette ve haklı olarak değerlendirmede olumlu bir puanlama sağlıyor. Son olarak güçlü olduğumuz bir diğer husus da planlama. İyi planlama ve doğru uygulama ile edindiğimiz tecrübeler neticesinde çok rekabetçi teslimat takvimleri sunabiliyoruz. Hızlı teslimat da takdir edersiniz ki özellikle savunma sanayinde göz ardı edilemez bir pozitif değerlendirme kriteridir. 

Defence Turkey: Son dönemde AB ve NATO Üyesi ülkelerce Türkiye’ye açıktan veya örtülü ambargolar uygulanmakta ve bu durum bazı savunma projelerinin teslimat süreçlerinde aksamalara yol açmaktadır. ARES Tersanesi olarak bu tip bir deneyiminiz oldu mu? Söz konusu ambargolar nedeniyle botlarda kullanılan gerek güç paketi, gerekse elektronik donanım/teçhizatın zamanında size teslim edilmemesi nedeniyle teslimat gecikmesi yaşadığınız herhangi bir projeniz var mı? 

Utku ALANÇ: Her ne kadar salgın nedeniyle hemen her sektörde yavaşlamalar, aksama ve hatta durmalar gözlemlenmekteyse de halihazırda yürüyen projelerimizde alt yüklenici ve tedarikçilerimizin teslimatlarında ana proje takvimini olumsuz etkileyebilecek derecede bir aksaklık yaşamadık. Bu noktada, doğru alt yüklenici ve tedarikçilerle çalışmanın önemi yadsınamaz seviyede olmakla birlikte, ARES’in planlama, üretim ve tedarik zincirindeki başarısını da göz ardı etmememiz gerekir. Zira, özellikle yurt dışı menşeli ana ekipman ve malzeme tedariklerimizi daima stoklarımızda bir sonraki gemi paketi teslimatını düşünerek ekipman tutacak şekilde yapıyoruz. Dolayısıyla ana ekipmanlarda neredeyse altı aya kadar lojistik aksaklıklara tolerans gösterebilecek hazırlık seviyesinde olmaya gayret ediyoruz. Bu sayede geçtiğimiz haftalarda ihracat maksatlı iki süratli devriye botunu daha denize indirdik ve test/tecrübe süreçlerine başladık. Ve umuyorum Temmuz 2020 ayının hemen başlarında iki yeni botumuzu daha suya kavuşturacağız. 

Defence Turkey: Eklemek istediğiniz herhangi bir şey var mı? 

Utku ALANÇ: ARES Tersanesi’ne göstermiş olduğunuz ilgiye teşekkür ederiz.